FINDIKTA TMO'DAN SERT UYARI

FINDIKTA TMO'DAN SERT UYARI:

ÇKS BELGESİNİ KULLANDIRANA 2 YIL ALIM YASAĞI!

Toprak Mahsulleri Ofisi, fındık alımlarında üreticilere ait ÇKS belgelerinin tüccar ve manavlar tarafından kullanılmasına karşı yaptırımları açıkladı. Belgesini usulsüz satış amacıyla bilerek kullandırdığı tespit edilen üreticilerden iki yıl boyunca fındık alınmayacak. Kurumu yanıltarak haksız kazanç sağlamaya yönelik işlemlerde ise savcılığa suç duyurusunda bulunulabilecek. TMO, 190 bin tonluk alımın ardından en az 50 bin ton daha ürün teslim edilmesini bekliyor.

Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO), 2026 yılı kabuklu fındık alımlarında üretici belgelerinin amacı dışında kullanılmasına karşı önemli bir açıklama yaptı. Kurum, 3 Kasım 2026 tarihinde yayımladığı duyuruda, bazı tüccar ve manavların üreticilere ait Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) belgelerini kullanarak TMO'ya ürün satmaya teşebbüs ettikleri yönünde duyumlar alındığını bildirdi.

Fındık piyasasında istikrarın sağlanması, üreticilerin pazarlama ve finansman ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla sürdürülen alımlarda yalnızca gerçek üreticilerin ürünlerinin kabul edildiğini vurgulayan TMO, üreticilere yönelik alım mekanizmasının ticari kazanç amacıyla kullanılmasına izin verilmeyeceğini açıkladı.

TÜCCAR VE MANAVLARIN ÇKS ÜZERİNDEN SATIŞ YAPMASI YASAK

TMO'nun açıklamasına göre, tüccar ve manavların piyasadan satın aldıkları kabuklu fındığı başka üreticilere ait ÇKS belgelerini kullanarak kendi ürünleriymiş gibi kuruma satmaları yasak.

Kurum, kabuklu fındık alımlarında 5488 sayılı Tarım Kanunu'na dayanan Çiftçi Kayıt Sistemi Yönetmeliği kapsamında tutulan üretici kayıtlarını esas alıyor. ÇKS kayıtlarının amacı, tarımsal faaliyetlerin kayıt altına alınması ve üreticilere yönelik uygulamaların mevzuata uygun yürütülmesi olarak belirtiliyor.

Bu nedenle üreticilere yönelik alım uygulamasının tüccarlar tarafından kendi ticari faaliyetleri için kullanılmasının TMO'nun alım esaslarına aykırı olduğu vurgulanıyor.

ÇKS BELGESİNİ BİLEREK KULLANDIRAN ÜRETİCİDEN 2 YIL FINDIK ALINMAYACAK

Açıklamanın en dikkat çekici bölümünü, ÇKS belgelerini usulsüz satış amacıyla kullandıran üreticilere yönelik yaptırım oluşturdu.

TMO, ÇKS kaydını bu amaçla bilerek başkasının kullanımına verdiği tespit edilen üreticilerden iki yıl süreyle kabuklu fındık alımı yapmayacağını duyurdu.

Bu yaptırım, belgesini söz konusu usulsüz işlem amacıyla bilerek kullandırdığı tespit edilen üreticiler için öngörülüyor. Dolayısıyla yalnızca bir üreticinin belgesinin üçüncü kişilerce kullanıldığının belirlenmesi ile üreticinin bu kullanıma bilerek izin verdiğinin tespit edilmesi birbirinden ayrı değerlendirilmeli.

TÜCCAR, MANAV VE ARACILAR HAKKINDA HUKUKİ İŞLEM

TMO'nun açıklamasında yaptırımlar yalnızca ÇKS belgesini kullandıran üreticilerle sınırlı tutulmadı.

Üreticilere ait ÇKS kayıtlarından yararlanarak kuruma fındık satmaya çalışan tüccar ve manavlar ile bu işlemlere aracılık eden kişiler hakkında gerekli idari ve hukuki süreçlerin başlatılacağı bildirildi.

Kurum, üretici adına işlem yapılarak ticari kazanç elde edilmesine ve alım mekanizmasının amacı dışında kullanılmasına müsaade edilmeyeceğini vurguladı.

SAHTECİLİK VE DOLANDIRICILIK ŞÜPHESİNDE SAVCILIK DEVREYE GİREBİLECEK

TMO, kurumu yanıltarak haksız kazanç sağlamaya yönelik hileli işlemlerin Türk Ceza Kanunu kapsamında suç oluşturabilecek nitelikte olduğunu da hatırlattı.

Açıklamada, Türk Ceza Kanunu'nun 158. maddesinde düzenlenen nitelikli dolandırıcılık ve 204. maddesinde düzenlenen resmî belgede sahtecilik hükümlerine işaret edildi.

Kurum, somut bulgulara ulaşılması durumunda ilgililer hakkında Cumhuriyet Başsavcılıklarına suç duyurusunda bulunulacağını ve adli süreçlerin takip edileceğini bildirdi.

Ancak her ÇKS usulsüzlüğünün kendiliğinden bu suçları oluşturduğu söylenemez. Cezai sorumluluk, somut olayın özelliklerine ve ilgili suçların yasal unsurlarının gerçekleşip gerçekleşmediğine göre yetkili adli makamlarca değerlendirilecek.

152 BİN ÜRETİCİDEN 190 BİN TON FINDIK ALINDI

TMO, uyarının yanı sıra 2026 yılı kabuklu fındık alımlarına ilişkin gerçekleşme rakamlarını da kamuoyuyla paylaştı.

Kurumun 3 Kasım tarihli açıklamasına göre, 24 Ağustos 2026'da başlayan alımlar kapsamında yaklaşık 152 bin üreticiden 190 bin ton kabuklu fındık satın alındı.

Bu miktar, söz konusu açıklama tarihi itibarıyla gerçekleştirilen toplam alımı gösteriyor. Açıklamada Giresun'a özgü üretici sayısı veya il bazında alım miktarı paylaşılmadı.

TMO EN AZ 50 BİN TON DAHA FINDIK BEKLİYOR

Piyasa koşulları ve mevcut randevu durumunu değerlendiren TMO, üreticilerin kuruma en az 50 bin ton daha kabuklu fındık teslim edeceğini öngördüğünü bildirdi.

Bu tahminin gerçekleşmesi durumunda toplam alım miktarı en az 240 bin tona ulaşabilecek. Ancak 50 bin tonluk miktar, gerçekleşmiş alım değil, kurumun 3 Kasım itibarıyla açıkladığı beklenti niteliği taşıyor.

TMO, üreticilerden ürün arzı bulunduğu sürece kabuklu fındık alımlarının 31 Aralık 2026 tarihine kadar sürdürüleceğini de duyurdu.

ÜRETİCİLER ÇKS BELGELERİNİ ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE VERMEMELİ

TMO, üreticilerin herhangi bir mağduriyet yaşamamaları için ÇKS belgelerini ve diğer üretici belgelerini üçüncü kişilerin kullanımına vermemeleri gerektiğinin altını çizdi.

Kurumun uyarısı, özellikle üretici adına gerçekleştirilen işlemlerde belge kullanımının önemine dikkat çekiyor. TMO'ya ürün teslim etmek isteyen üreticilerin, işlemlerini kurumun belirlediği alım esaslarına uygun şekilde yürütmeleri gerekiyor.

GİRESUN'DAKİ FINDIK ÜRETİCİLERİNİ DE İLGİLENDİRİYOR

Fındık üretiminin önemli merkezlerinden Giresun'daki üreticiler açısından da TMO'nun açıklaması önem taşıyor.

Üreticilerin ÇKS kayıtlarının başkaları tarafından usulsüz satışlarda kullanılmasına bilerek izin vermesi, TMO'ya ürün teslim etme imkânlarını iki yıl süreyle kaybetmelerine neden olabilecek.

.

KAYNAK: Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü — “Kabuklu Fındık Alımlarında Tüccar Faaliyetine İzin Verilmeyecektir” başlıklı resmî açıklama.