Hava Durumu

KENEVİRDE YENİ DÖNEM: KOTA, ÜRETİM ARTIŞI

31 Ocak 2026'da Resmî Gazete'de yayımlanan yeni yönetmeliklerle Türkiye'de kenevir üretimi stratejik bir ürün olarak kabul edilerek tarıma açıldı. Kenevir, belirlenen kotalara göre sanayi, gıda, ve sağlık sektörü için üretilecek. Karadeniz bölgesinde Ordu'ya izin verilmiş, Giresun kapsam dışında kalmıştır. Türkiye genelinde kenevir üretimi hızla artmaktadır.

Haber Giriş Tarihi: 07.02.2026 15:08
Haber Güncellenme Tarihi: 07.02.2026 15:12
Kaynak: Giresun Sonhaber
KENEVİRDE YENİ DÖNEM: KOTA, ÜRETİM ARTIŞI

KENEVİRDE YENİ DÖNEM: KOTA, ÜRETİM ARTIŞI VE KARADENİZ’DEKİ FARKLI TABLO

Türkiye’de kenevir tarımı uzun yıllar yasaklı ve sınırlı bir alan olarak kalmışken, son yıllarda hem sanayi hem de sağlık sektörlerinin ihtiyaçları doğrultusunda yeniden stratejik bir ürün olarak gündeme geldi. 31 Ocak 2026 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan iki ayrı yönetmelik, kenevir üretimi ve kenevirden elde edilen ürünlerin kullanım alanlarını ayrıntılı biçimde düzenleyerek sektörde yeni bir dönemin kapısını araladı.

Düzenlemelerden biri Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan “Kenevir Yetiştiriciliği ve Kontrolüne Dair Yönetmelik”, diğeri ise Sağlık Bakanlığı imzalı “Kenevirden Elde Edilen Ürünlere Dair Yönetmelik” oldu. Bu iki düzenleme birlikte değerlendirildiğinde, Türkiye’de kenevir artık yalnızca tarımsal bir ürün değil; sanayi, gıda, kozmetik ve tıbbi alanları besleyen çok yönlü bir hammadde olarak konumlanıyor.

KOTA DÖNEMİ: HER ÜRETİM SERBEST DEĞİL

Yeni düzenlemelere göre kenevir üretimi tamamen serbest bırakılmış değil. Özellikle çiçek ve yaprak üretimine dayalı tıbbi ve sağlık amaçlı kenevir yetiştiriciliği, ülke arz–talep dengesi gözetilerek Cumhurbaşkanı tarafından belirlenecek kota çerçevesinde yapılacak.

Bu kapsamda:

  • Tıbbi ürünler
  • Sağlık ürünleri
  • Uyuşturucu etkisi olmayacak düzeyde kişisel bakım ve destek ürünleri

için yapılacak üretim, sıradan tarla ekimi gibi değil; ruhsatlı, sözleşmeli ve sıkı denetimli bir modelle yürütülecek.

İlaç etkin maddesi üretimine yönelik kenevir yetiştiriciliği için ülke genelinde belirlenen kotanın 5.000 metrekare (5 dekar) alan ve yıllık 120.000 kök bitkiyle sınırlı tutulması, bu alanın ne kadar kontrollü ilerleyeceğini ortaya koyuyor.

ENDÜSTRİYEL KENEVİRDE AMAÇ: SANAYİYE HAMMADDE

Endüstriyel kenevirde odak noktası ise:

✔ Lif üretimi (tekstil, kompozit, otomotiv yan sanayi)
✔ Tohum üretimi (yağ, gıda, yem, kozmetik)
✔ Sap ve odunsu kısım (yalıtım, yapı malzemeleri, biyokompozit)

Bu alanlarda üretim, il bazlı izin sistemiyle yürütülüyor. 2026 düzenlemesiyle birlikte 21 ilde lif, tohum ve sap amaçlı üretime izin verildi. Karadeniz’de dikkat çeken tablo ise şu oldu: Ordu listede yer alırken, Giresun kapsam dışında kaldı.

Bu durum, aynı coğrafi ve iklim koşullarını paylaşan iki il arasında tarımsal fırsat açısından belirgin bir fark yarattı.

TÜRKİYE GENELİNDE ÜRETİM HIZLA ARTIYOR

Son yıllarda Türkiye genelinde kenevir üretiminde dikkat çekici bir artış yaşanıyor. Resmî verilere göre:

Kenevir lifi üretimi (Türkiye toplamı)

  • 2020: 9 ton
  • 2021: 21 ton
  • 2022: 31 ton
  • 2023: 359 ton
  • 2024: 1.216 ton

Kenevir tohumu üretimi

  • 2023: 327 ton
  • 2024: 556 ton

Ekili alanlardaki artış

  • Lif için ekili alan 2020’de 101 dekarken, 2024’te 8.845 dekara çıktı
  • Tohum için ekili alan 2020’de 4.252 dekarken, 2024’te 7.206 dekara ulaştı

Bu artış, kenevirin yeniden tarımsal üretim desenine güçlü biçimde döndüğünü ve sanayi bağlantılı bir ürün olarak konumlandığını gösteriyor.

İLLER NE KAZANDI?

Türkiye’de kenevir üretimine dair istatistikler çoğunlukla:

Ülke genelindeki üretim miktarı

Ekili alan

Verimlilik

gibi başlıklarda açıklanıyor.

İl bazında “şu il şu kadar üretim yaptı, şu kadar gelir elde etti” şeklinde düzenli yayımlanan resmî gelir tabloları bulunmuyor.

Bunun başlıca nedenleri:

  • Ürünün sözleşmeli sanayi üretimine dayalı olması
  • Fiyatların kaliteye, ürüne ve alıcıya göre değişmesi
  • Lif, tohum ve sapın farklı pazarlara gitmesi

Dolayısıyla kenevirde ekonomik getiri, klasik hububat ürünleri gibi “tek fiyat, tek ürün” mantığıyla ölçülemiyor.

KARADENİZ’DE FARKLI BİR TABLO: ORDU VE GİRESUN

Karadeniz’de Ordu’nun izinli iller arasında yer alması, ilin önümüzdeki dönemde lif ve tohum odaklı üretimle sanayiye entegre olma potansiyelini artırıyor. Buna karşın Giresun’un kapsam dışında kalması, özellikle alternatif tarım ürünü arayışındaki üreticiler açısından önemli bir sınırlama olarak değerlendiriliyor.

Giresun’da zaman zaman güvenlik birimlerince yapılan operasyonlarda ele geçirilen kenevir bitkileri ise tamamen yasa dışı ekimlere yönelik olup, yasal tarımsal üretimle ilgisi bulunmuyor.

STRATEJİK ÜRÜN, KONTROLLÜ BÜYÜME

Türkiye, keneviri serbest bırakmaktan ziyade kontrollü büyütme modeli uyguluyor. Sanayi, gıda ve sağlık sektörleri için yüksek katma değer potansiyeli taşıyan bu bitki:

  • Kota sistemi
  • İl bazlı izin
  • Ruhsat ve denetim mekanizmaları

ile yönetiliyor.

Üretim hızla artarken, asıl belirleyici unsur artık sadece verim değil; sanayi entegrasyonu, işleme tesisleri ve sözleşmeli üretim yapısı olacak.

KAYNAKLAR

Resmî Gazete – 31 Ocak 2026 tarihli kenevir yönetmelikleri

Tarım ve Orman Bakanlığı duyuruları

Sağlık Bakanlığı düzenlemeleri

Anadolu Ajansı ekonomi haberleri (kenevir üretim istatistikleri)

TÜİK bitkisel üretim istatistikleri (kenevir lif ve tohum verileri

Kaynak: Giresun Sonhaber

Yorum Ekle
Gönderilen yorumların küfür, hakaret ve suç unsuru içermemesi gerektiğini okurlarımıza önemle hatırlatırız!
Yorumlar (0)
logo
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.