Türkiye'de kış aylarında gıda zehirlenmeleri risk oluşturmaya devam ediyor. Uzmanlar, yanlış saklama koşullarına dikkat çekerken, toplu tüketimin arttığını ve bu durumun zehirlenme riskini artırdığını belirtiyor. Norovirüs ve elektrik kesintileri de risk faktörü.
Gıda zehirlenmesi vakalarındaki artış, kış mevsimlerinde de tehlikenin sürdüğünü ortaya koyuyor. Uzmanlara göre, yanlış saklanan ve uzun süre açıkta bekletilen gıdalar risk yaratıyor.
İSTANBUL (İGFA) - Son haftalarda Türkiye genelinde arka arkaya yaşanan gıda zehirlenmesi olayları, toplumda endişeye neden oldu.
Özellikle kış mevsiminde toplu yemek tüketiminin yaygınlaşması, gıdaların saklama ve hazırlama koşullarındaki hataların riski artırdığına dikkat çekiliyor.
Uzm. Dyt. Ceren Turan, gıda güvenliğinin her mevsim kritik öneme sahip olduğunu belirterek, “Yaz aylarında sıcaklık bakterilerin çoğalmasını hızlandırıyor, ancak kışın risk tamamen ortadan kalkmıyor, sadece kaynağı değişiyor” ifadelerini kullandı. Uzm. Dyt. Turan, büyük tencerelerde pişirilen yemeklerin yavaş soğumasının ve toplu tüketimin zehirlenme riskini artırdığını söylerken, kış aylarında norovirüs gibi viral enfeksiyonların da daha sık görüldüğünü belirtti.
KIŞ AYLARINDA RİSKİ ARTIRAN FAKTÖRLER:
- Kapalı mekanlarda toplu yemek tüketiminin artması
- Büyük porsiyonların geç soğuması
- Oda sıcaklığında bekleyen yiyeceklerde bakteri üremesi
- Hasta bireylerin yiyecekle temas ihtimali
- Norovirüs gibi yaygın viral enfeksiyonlar
- Elektrik kesintileri veya ulaşım sorunları nedeniyle soğuk zincirin bozulması
Turan, bakterilerin en hızlı ürediği sıcaklık aralığını 5–60 °C olarak tanımlayarak, bu sıcaklıkta bekleyen yiyeceklerin kısa sürede risk oluşturabileceğini belirtti ve dikkat edilmesi gereken yiyecekleri sıraladı:
- Sütlü tatlılar ve kremalı ürünler
- Pilav, makarna ve diğer nişastalı yiyecekler
- Et ve tavuk yemekleri
- Mayonez içeren yiyecekler
- Uzun süre açıkta kalan hazır gıdalar
Gıda zehirlenmeleri çoğunlukla bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı ve ateşle ortaya çıkar. Ancak yüksek ateş, kanlı ishal, şiddetli kusma, baş dönmesi veya idrarın azalması durumunda acil tıbbi müdahale gereklidir diyen Uzm. Dyt. Ceren Turan, bazı toksin kaynaklı zehirlenmelerin nörolojik belirtiler de gösterebileceğini ifade ederek, bu belirtiler arasında bulanık görme, çift görme, kas güçsüzlüğü veya nefes darlığının sayılabileceğini ve bu durumlarda derhal sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini söyledi.
KIŞ AYLARINDA GÜVENLİ BESLENMEK İÇİN 7 TEMEL KURAL
- Sıcak yiyecekleri sıcak, soğuk yiyecekleri soğuk tutun.
- Pilav ve nişastalı yiyecekleri hızla soğutun, 24–48 saat içinde tüketin.
- Kalan yiyecekleri en az 75 °C'ye ısıtın, defalarca ısıtıp soğutmayın.
- Çiğ ve pişmiş gıdaları ayrı tutun, kesme tahtalarını karıştırmayın.
- Hazırlık öncesi ve sonrası mutlaka elleri yıkayın.
- Pastörize edilmemiş süt ve süt ürünlerinden kaçının.
- Şüpheli yiyecekleri tadına bakarak test etmeyin, direkt atın.